Reprezentant Polski w III lidze – o rejestracji zawodników przy transferach międzynarodowych

W ostatnim tygodniu media dość obszernie informowały o rejestracji byłego zawodnika reprezentacji Polski Adama Kokoszki w III ligowym Beskidzie Andrychów jednocześnie łącząc ten fakt z jego przyszłym transferem do Śląska Wrocław1. Część komentatorów (całkiem zasadnie) upatrywała w takim zachowaniu próby sprytnego obejścia przepisów dotyczących transferów zawodników, przyrównując je równocześnie (już znacznie mniej zasadnie) do okoliczności transferu Krzysztofa Danielewicza. Przy transferze (transferach) Adama Kokoszki odmiennie niż w sprawie Danielewicza ani piłkarzowi ani Śląskowi nie można zarzucić wykorzystywania przepisów na szkodę osoby trzeciej2.

 Okoliczności transferu

Do kwietnia 2015 roku Adam Kokoszka był zawodnikiem Torpiedo Moskwa, z którym rozwiązał kontrakt ze względu na zaległości finansowe po stronie klubu. Następnie zawodnik złożył podanie o rejestracje w klubie Beskid Andrychów jako amator. Kokoszka jest wychowankiem Beskidu, a jednocześnie w klubie prezesem jest jego starszy brat Krzysztof. Już po rejestracji w klubie zawodnik związał się profesjonalnym kontraktem ze Śląskiem Wrocław.   

Jak się wydaje zachowanie zawodnika przynajmniej w części wynikało z chęci uniknięcia problemów związanych z wypełnianiem formalności przy zmianie przynależności klubowej na poziomie międzynarodowym. Uprzednia rejestracja zawodnika jako amatora tuż po rozwiązaniu kontraktu w Rosji pozwalała na potencjalną oszczędność czasu i szybsze uzyskanie międzynarodowego certyfikatu transferowego, który jest konieczny do rejestracji
i uprawnienia do gry w nowym klubie. Poniżej postaram wytłumaczyć istotę tej procedury.

Procedura uzyskiwania międzynarodowego certyfikatu transferowego

Zasady zmiany przynależności klubowej zawodników pomiędzy klubami należącymi
do różnych federacjach krajowych regulowane są na poziomie FIFA, w przepisach wydanego przez światową federacje Regulaminu ds. statusu i transferów zawodników3

Jednym z niezbędnych elementów tej procedury jest uzyskanie międzynarodowego certyfikatu transferowego („International Transfer Certificate”, w skrócie „ITC”). Certyfikat wystawiany jest pomiędzy poszczególnymi federacjami krajowymi przy udziale zarówno nowego, jak i dotychczasowego klubu zawodnika.   

Formalnie certyfikat wydawany jest na wniosek nowej federacji zawodnika złożony po otwarciu okienka transferowego. Niezwłocznie po otrzymaniu wniosku dotychczasowa federacja zawodnika powinna zwrócić się do poprzedniego klubu o potwierdzenie, że kontrakt zawodnika wygasł, a w terminie 7 dni od dnia otrzymania prośby wystawić certyfikat lub odmówić jego wydania ze względu na istnienie ważnego kontraktu pomiędzy zawodnikiem, a dotychczasowym klubem.

Zdarza się jednak tak, że dotychczasowa federacja nie ma możliwości (np. ze względu na likwidacje klubu) albo chęci potwierdzenia, że kontrakt z zawodnikiem wygasł lub też z innych powodów nie odpowiada na prośbę nowej federacji. W takiej sytuacji automatycznie po upływie 15 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie certyfikatu nowa federacja powinna  zarejestrować zawodnika tymczasowo4.

W najgorszym wypadku zatem, okres który upłynie od złożenia wniosku do efektywnej rejestracji zawodnika wyniesie 15 dni. W kontekście bardzo krótkiego okresu pomiędzy otwarciem okienka transferowego i początkiem rozgrywek może to uniemożliwić zawodnikowi występy w pierwszych rundach eliminacji do Ligi Europy bądź Ligi Mistrzów. Gdy jednak uda się zarejestrować zawodnika wcześniej, w trakcie sezonu i uzyska certyfikat, ryzyka tego można w jakimś stopniu uniknąć. Co istotne jednak możliwość wstąpienia o wydanie certyfikatu uaktualnia się dopiero w okresach, w których możliwa jest rejestracja zawodnika w nowej federacji.

Rejestracja poza okresami transferowymi

W tym miejscu pojawia się jednak pytanie o podstawę prawną rejestracji zawodnika
w Beskidzie. Jak wspominałem wyżej by cała operacja miała sens przedstawiany w mediach musi umożliwiać zawodnikowi wcześniejsze uzyskanie certyfikatu transferowego.

Zgodnie z właściwymi przepisami PZPN w przypadku zmiany przynależności klubowej do klubów III ligi oraz niższych klas okres transferowy trwa od 1 lipca do 31 sierpnia oraz od 1 lutego do dnia rozpoczęcia rozgrywek w rundzie wiosennej5. Zmiana przynależności klubowej poza tymi okresami może nastąpić zaś jedynie w razie 1) oddelegowania do pełnienia kontraktowej służby wojskowej, 2) rozpoczęcia nauki w szkole podstawowej lub gimnazjum, 3) gdy zmiana dotyczy zawodnika, którego nie łączy żadna umowa z klubem i który w okresie ostatnich 12 miesięcy nie brał udziału w żadnych rozgrywkach piłkarskich w Polsce lub za granicą, 4) w razie rozwiązania umowy za porozumieniem stron w skutek wycofania się I zespołu z rozgrywek, 5) prawomocnej decyzji lun decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności Komisji ds. Rozgrywek i Piłkarstwa Profesjonalnego o rozwiązaniu kontraktu z winy klubu, 7) ustalenia przez Izbę ds. Rozwiązywania Sporów lub właściwy organ spółki prowadzącej i zarządzającej Rozgrywkami Ekstraklasy nieważności kontraktu, 8) przewlekłej kontuzji przynajmniej dwóch bramkarzy, zgłoszonych do rozgrywek, a także 9) gdy zawodnik nigdy nie był zgłoszony i potwierdzony do żadnego klubu6.

Z wielu względów to ciekawe pytanie. Z informacji prasowych, wynika raczej, że żadna
z powyższych okoliczności nie miała miejsca, więc albo związek zarejestrował zawodnika na podstawie innych przepisów albo dokonał ich daleko idącej, szerokiej interpretacji. Natomiast jeżeli faktycznie jedna z wskazanych wyżej okoliczności miała miejsce to nic nie stało na przeszkodzie by (przynajmniej formalnie) z tych samych powodów rejestracji dokonał bezpośrednio Śląsk i cala operacja nie miała większego sensu.  



1. Faktycznie zawodnik podpisał kontrakt ze Śląskiem z dniem 7 lipca 2015 roku. O okolicznościach związanych z podpisaniem kontraktu ze Śląskiem oraz rejestracją zawodnika w Beskidzie Andrychów pisał m.in. Przegląd Sportowy.

2. Przy transferze Krzysztofa Danielewicza wiele kontrowersji wzbudziło działanie klubu, który by uniknąć konieczności zapłaty ekwiwalentu za wyszkolenie, podpisał  kontrakt z zawodnikiem „za pośrednictwem” Sokoła Marcinkowice grającego we wrocławskiej lidze okręgowej.  Wysokość ekwiwalentu za wyszkolenie zależy m.in. od klasy rozgrywkowej, w której występuje nowy klub zawodnika i dzięki takim działaniom Śląsk mógł zaoszczędzić nawet do 152 000 tysięcy złotych, kosztem byłego klubu piłkarza Cracovii Kraków. 

3. Kwestie związane z rejestracją zawodników  regulowane są w art. 5 - 8 Regulaminu. Natomiast procedura uzyskiwania ITC w art. 9 oraz przepisach Aneksu 3 oraz 3a. Dokument w wersji obowiązującej na 2015 rok jest dostępny na stronie FIFA.

4. W prasie często podnosi się, że uprawnienie do tymczasowej rejestracji zawodnika powstaje po upływie 30 dni od złożenia wniosek o wystawienie certyfikatu. To jednak błąd, gdyż termin 30- dniowy stosuje się wyłącznie do zawodników, którzy nie są zobowiązani do korzystania z systemu informatycznego TMS stosowanego obligatoryjnie przez przy transferach zawodników profesjonalnych. 30 dniowy termin obejmuje zatem  zawodników o statusie amatora lub zawodników którzy na skutek transferu uzyskają status amatora. Przy transferach zawodników profesjonalnych termin uprawniający do tymczasowej rejestracji wynosi 15 dni. 

5. § 37 Uchwały III/39 z dnia 14 lipca 2006 roku Zarządu PZPN.

6. § 44 ust. 1 i 2 Uchwały III/39 z dnia 14 lipca 2006 roku Zarządu PZPN.

 Do góry